"FAKE OFF. Wyłącz dezinformację ze swojego życia" Mateusz Cholewa, Wydawnictwo Znak 2026

 

Wszyscy jesteśmy podatni na dezinformację- niezależnie od wieku, poziomu wykształcenia, miejsca zamieszkania czy medium, z którego korzystamy. 

"OUTSIDERZY. Czego pacjenci neurologa nauczyli go o mózgu" Masud Husain, tum. A. Żak, Wydawnictwo Znak 2026

 

Na naszą tożsamość, to kim jesteśmy wpływ mają geny, środowisko, w którym się wychowywaliśmy, miejsce, w którym żyjemy, kultura, w której się obracamy, osoby, z którymi mamy styczność. Jednak to przede wszystkim mózg sprawia, że jesteśmy kim jesteśmy- decyduje o tym, jak się zachowujemy i jak postrzegają nas inni. Przekonuje o tym w swojej książce "Outsiderzy" Masud Husain, światowej klasy profesor neurologii i neurokognitywistyki na Uniwersytecie Oksfordzkim oraz praktykujący ponad trzydzieści lat klinicysta. 

"BERLIN. Miasto, które niczemu się nie dziwi" Dorota Danielewicz, Wydawnictwo Wielka Litera 2026

 

Zaledwie 6 godzin samochodem z Warszawy, 3 godziny z Poznania, 1,5 godziny od przejścia granicznego w Świecku mieści się stolica Niemiec- Berlin. Najludniejsze miasto w Unii Europejskiej (3 878 100 mieszkańców według Wikipedii). Centrum pionierów innowacji technologicznych. Stolica muzyki techno i wolności sek*ualnej. Miasto, które nigdy nie zasypia. Jeśli masz ochotę poznać je więcej, zapraszam 😉

"ROK, W KTÓRYM SZUKAŁAM SENSU I UKOJENIA. Między wiarą, terapią a biznesem" Monika Sobień- Górska, Wydawnictwo Znak 2026

 

Coraz więcej Polek i Polaków odwraca się od religii katolickiej. Nie oznacza to jednak, że staliśmy się ateistami. Większość ludzi ma naturalną potrzebę duchowego rozwoju, a co za tym idzie, szukają więc alternatyw. Doszło zatem do powstania nowego zjawiska- rozkwitu duchowych idei. Zarówno pandemia, jak i wybuch wojny w Ukrainie jeszcze bardziej je przyspieszył i umocnił. 

"ZA CHLEBEM. Polscy chłopi w poszukiwaniu ziemi obiecanej" Wojciech Lada, Wydawnictwo Wielka Litera 2026

 

Kiedy w połowie 1888 roku w Brazylii, jako w ostatnim państwie na świecie, zniesiono niewolnictwo, rozpoczęło się masowe werbowanie emigrantów z biedniejszych części Europy, głównie z terenów Polski, która wówczas była pod zaborami. I tak oto wybuchła "gorączka brazylijska", nazywana również "problemem wagi państwowej".

"LAMBORGHINI: PRZESZŁOŚĆ, TERAŹNIEJSZOŚĆ, PRZYSZŁOŚĆ" Simonluca Pini, tłum. P. Przełucka, Wydawnictwo Familium 2025

 

Już kilkulatki- bez względu na płeć- wiedzą, co to jest Lamborghini. Mimo jeszcze braku zrozumienia pojęcia bogactwa i nowoczesności, maluchy kojarzą, że jest to marka wyjątkowa, prestiżowa. Słyszalne u dorosłych zachwyty nad designem, głosem silnika, szybkością, sprawiają, że od najmłodszych lat Lamborghini jest marzeniem niejednego człowieka, i wiek nie ma tu znaczenia, choć może- im jest się starszym, tym pragnienie większe 😆

"NIE CZEKAM NA SZKLANKĘ WODY. O świadomej niedzietności" Katarzyna Tubylewicz, Wydawnictwo Czarne 2026

 

Zazwyczaj nazywa się je bezdzietnymi. Ale można i powiedzieć "niematki", "nigdyrodzicielki", "dzieciowolne", "niedzietne", "prokreosceptyczne". Ci co mają ostry język mówią: "bezdzietnice" albo "lambadziary". Za wyrażaniem się o nich, kryje się z pewnością stosunek do nich. A według mnie macierzyństwo, jak i decyzja o nie byciu rodzicem powinna być wyborem pary i nikomu innemu nic do tego! 

"CIAŁO ZE SZKŁA. Historia hipochondrii" Caroline Crampton, tłum. M. Tomczak, Wydawnictwo Czarne 2025

 

"Tam, gdzie kończą się możliwości medycyny, wkradają się zwątpienie, podejrzliwość i dezorientacja. One właśnie są podłożem hipochondrii."

"KRAINA JEDNEJ SZANSY. O edukacji w Korei Południowej" Anna Sawińska, Wydawnictwo Czarne 2025

 

W Korei Południowej wyższe wykształcenie, a także dyplom jednej z najlepszych uczelni, jest w interesie jednostki, ponieważ jest to kryterium nie tylko przy zatrudnieniu, ale też ma znaczenie przy doborze znajomych i partnerów!

"LUDZIE HITLERA. Twarze Trzeciej Rzeszy" Richard J. Evans, tłum. M. Antosiewicz, Wydawnictwo Literackie 2025

 

Po dzisiejszy dzień, mnóstwo ludzi na świecie zadaje sobie pytania, jak to się stało, że miliony Niemców (choć nie tylko) uwierzyło w mroczną i chorą ideę jednego człowieka? Jak to się stało, że wśród tych wielbicieli były intelektualne elity: lekarze, nauczyciele, artyści, dziennikarze? A "zwykłych" ludzi co skłoniło do zaakceptowania i czynienia okrucieństwa?

"TRINITY. Historia bomby, która zmieniła losy świata" Jonathan Fetter- Vorm, Wydawnictwo Copernicus Center Press 2025

 

Najlepszy komiks, jaki dotąd czytałam! Świetnie napisany, doskonale przetłumaczony. Rewelacyjne kadry w czarno- białych kolorach idealnie współgrają z wielowarstwowym przekazem. 

"MATKA BEZ WYBORU. O kobietach, które opuściły swoje dzieci" Marta Wroniszewska, Wydawnictwo Czarne 2025

 

Stereotypowo to na kobietach spoczywa obowiązek wychowania potomstwa i prowadzenia domu. Karmienie, przewijanie, przytulanie, pocieszanie, bieganie po lekarzach, pamiętanie o szczepieniach i innych ważnych terminach, wstawanie w nocy, leczenie podczas choroby, chodzenie na zebrania do przedszkola i szkoły, zabawianie w czasie wolnym, kontrola co i z kim robi, pomaganie w nauce, załatwianie i zawożenie na zajęcia rozwijające, robienie zakupów, pranie, sprzątanie, prasowanie, zmywanie, mycie podłóg, okien, ścieranie kurzy, załatwianie specjalistów, kiedy się coś zepsuje, gotowanie, przygotowywanie jedzenia do szkoły i okolicznościowo na akcje w szkole czy dla gości w domu, i wiele innych obowiązków. Jeśli mężczyzna nie sprawdza się w roli ojca i wspierającego partnera jest to kulturowo bardziej zrozumiałe przez społeczeństwo. Ba- powszechne... Przecież matek samodzielnie wychowujących dzieci jest mnóstwo- według Narodowego Spisu Powszechnego z 2021 roku było ich 1 milion 908 tysięcy. Radzą sobie lepiej lub gorzej, ale radzą sobie! Taki już ich los- Matki Polki.

"MASZ TO PO MNIE. Jakie przekonania dostałyśmy od naszych matek i babek?" Marta Szarejko, Wydawnictwo Literackie 2025

 

Nasze babki dorastały w bardzo trudnych warunkach. Dotknęły je bieda, głód, wojna, przemoc różnego rodzaju. Żyły w strachu, smutku, cierpieniu, niepewności. I wychowały nasze matki. One z kolei musiały się zmierzyć z rodzinnymi tabu i traumami, co przejawiało się trudnościami emocjonalnymi rodziców i braku ich bliskości. Jednocześnie były pokoleniem kobiet, które licznie ruszyły do pracy zawodowej, musząc ją łączyć niezmiennie z obciążającą pracą domową. Wraz ze zmieniającym się ustrojem, nasze matki coraz śmielej zaczęły mieć ambicje: chęć niezależności, zdobycia lepszej edukacji, zawodu, poznawania nowych, zachodnich i feministycznych wzorców. I w tym wszystkim, między tradycją a nowoczesnością, rozdarciem a aspiracjami, pojawiamy się my. Często wychowywane przez dwa pokolenia kobiet.

"ZBRODNIA I ŚMIERĆ Z MIŁOŚCI. Historie zakochanych morderców i kanibali" Renata Kuryłowicz, Wydawnictwo Literackie 2025

 

Miłość i zbrodnia to dwa skrajne pojęcia. Miłość przecież to troska o drugą osobę oraz wspólny związek, oddanie, pragnienie dobra dla partnera, partnerki. Morderstwo to z kolei okrutny akt przemocy, dokonanie brutalnej krzywdy, czyn nie mający nic wspólnego z rozpływającymi serce czułymi emocjami. A jednak historia, literatura i rzeczywistość pokazują, że uczucie to potrafi prowadzić do czynów skrajnych, w tym do zabójstwa. Czy można zabić z miłości? Czy namiętność, zazdrość, poczucie odrzucenia lub chęć ocalenia kogoś przed cierpieniem mogą usprawiedliwiać zbrodnię? Sięgnęłam po książkę non fiction, która ukazuje mroczną część miłości...

"DLA DOBRA DZIECKA. Szwedzki socjal i polscy rodzice" Maciej Czarnecki, Wydawnictwo Czarne 2025

 

Pracując z dziećmi w wieku wczesnoszkolnym, każdego dnia słyszę od nich opowieści z życia rodzinnego. Niektóre z nich rodzic wolałby z pewnością nie rozpowiadać... Nie raz dochodziły do mnie słuchy o niewydolności wychowawczej rodziny. Zawsze był i jest to dla mnie argument do podjęcia dalszych działań. A jednak jeszcze nigdy nie skończyło się to odebraniem rodzicom dziecka. Tymczasem w Szwecji po zawiadomieniu wysłanym przez szkołę, rozpoczyna się urzędowa procedura, która ma na celu ochronę małoletniego. By odebrać rodzicom dziecko, wystarczy oświadczenie dziecka o doznanej przemocy. Nie są potrzebne nawet dowody. Rodzice, rodzeństwo i inne osoby mogą zaprzeczać, ale to może nie mieć znaczenia. 

"NIE MUSISZ BYĆ SZALONY, ŻEBY TU PRACOWAĆ" dr Benji Waterhouse, tłum. A. Styczyńska, K. Brejwo, Wydawnictwo Znak 2024

 

W latach siedemdziesiątych miał miejsce eksperyment. Studenci udający, że słyszą w głowie jakieś głosy, zgłosili się po pomoc do psychiatrów. Wszyscy zostali przyjęci do szpitali. Siedmioro otrzymało diagnozę schizofrenii, a u jednej osoby stwierdzono chorobę dwubiegunową. Co jeszcze bardziej ciekawe, żaden z lekarzy nie zorientował się, że studenci symulują, natomiast "prawdziwi" pacjenci mieli podejrzenia, że nowo przyjęte osoby są zdrowe psychicznie. Jak to możliwe? Odpowiedź na to pytanie jest bardzo złożona i niejednoznaczna. A przypuszczalne wyjaśnienia można znaleźć w świetnej książce brytyjskiego psychiatry, o której dziś opowiem.

"HANKA. Opowieść o awansie" Maciej Jakubowiak, Wydawnictwo Czarne 2024

Książki pisze się o kimś ważnym. Tym bardziej biografie, eseje. Te to już muszą przedstawiać kogoś wyjątkowego, kto czymś się wyróżnia na tle innych, o kimś kto jest rozpoznawalny, kto ma jakieś zasługi. Tymczasem ten esej jest o Hance. A Hanka była nikim, poza tym, że matką samotnie wychowującą troje dzieci, pracownicą kopalni, Polką. A może jednak była KIMŚ, skoro Maciej Jakubowiak napisał o niej książkę?

"TRZECI ELEMENT. Co zaburza nasze związki i jak sobie z tym radzić" dr Robert Kowalczyk, Magdalena Kuszewska, Wydawnictwo Otwarte 2024

 

Czasami związek partnerski stanowią nie tylko dwie strony. Zdarza się, i to nierzadko, że KTOŚ trzeci lub COŚ trzeciego ma wpływ na życie pary. "(...) DEKONSTRUUJE, ORGANIZUJE LUB WZMACNIA ZWIĄZEK. Często też po prostu rozbija, nie zawsze intencjonalnie." Kto lub co to może być?

"ZAKAZ GRY W PIŁKĘ. Jak Polacy nienawidzą dzieci" Michał R. Wiśniewski, Wydawnictwo Czarne 2024

 

Czy Polki i Polacy nienawidzą dzieci? Nie powiedziałabym. Nawet uważam, że w kwestii poszanowania Praw Dziecka jest coraz lepiej. Nie idealnie oczywiście, ale lepiej, niż dekadę, a kilka dekad temu to już w ogóle. Współcześnie coraz bardziej docenia się zdanie najmłodszych, a także w końcu dostrzega się znaczenie i wpływ dzieciństwa na dorosłość. A jednak pisarz, publicysta Michał R. Wiśniewski próbuje zwrócić naszą uwagę na to, jak dzieci wykluczamy, podmiotowo traktujemy, stawiamy w roli pionków w sporach politycznych. Książka, którą napisał pt. "Zakaz gry w piłkę" ma rozpocząć dyskusję, która- jestem tego pewna- jest potrzebna.

"MATKA. O pierwszej, najważniejszej i nie zawsze łatwej relacji" Izabela O'Sullivan, Wydawnictwo Helion 2024

 

Kiedy usłyszałam po raz pierwszy o tej książce, najpierw pomyślałam: "...Ale przecież ja już nie mam mamy". Dopiero po kilku dosłownie sekundach się zreflektowałam: "Halo, ale ja sama jestem mamą!". I chcę być najlepszą mamą, jaką mogę być! I tak oto ta książka trafiła w moje ręce...